Maak elk kind gelukkig

Bron: standaard.be (07 november 2018)

Als je kind verjaart, evenveel klasgenootjes uitnodigen op het verjaardagsfeestje als zijn of haar leeftijd: het is een gewoonte in veel Vlaamse gezinnen. Alleen, zo valt een rist kinderen – die bijvoorbeeld té druk, ­té verlegen of Nederlandsonkundig zijn – altijd uit de boot. Organiseer dus feestjes voor de hele klas, zegt het nieuwe handboek ‘Klassenfeestjes voor Iedereen’. ‘Je kind krijgt meer uitnodigingen terug en ­bovendien is het goedkoper.’

Nieuws van het Klassenfeestjes team

Vandaag is de aftrap van het Nationaal Schoolontbijt. In deze week schuiven een half miljoen kinderen op 2.500 basisscholen aan de ontbijttafel en leren ze alles over de beste start van de dag. Elk jaar kiest het Schoolontbijt een goed doel om te sponsoren en dit jaar is dat ons project: Klassenfeestjes!

Het begon met een simpel idee: Dit keer nodigen we de hele klas uit op een kinderverjaardagsfeestje, want op die manier slaan we niemand over en leren we onze kinderen dat iedereen erbij hoort. 

Dit idee werd al wat groter toen we er een aantal mensen bij gingen halen om te helpen het feest in goede banen te leiden. We bedachten dat het best handig zou zijn om wat we in de praktijk tegenkwamen op te schrijven in een soort draaiboek voor klassenfeestjes. 

Stichting Kinderpostzegels stelde een financiële bijdrage beschikbaar om een aantal testfeestjes te houden, het draaiboek te maken en onderzoek te doen naar de invloed van klassenfeestjes op de klas. 

We maakten allerlei feestelijke plannen die in de praktijk soms minder feestelijk uitpakten. Op een fluitje blazen om orde te handhaven bleek bijvoorbeeld niet echt een gezellig idee. Na dit eerste kleinschalige onderzoek onder 12 klassenfeestjes waren onze conclusies: Laat de kinderen spelen en roep ze af en toe bij elkaar voor een gezamenlijk spel, wees als organisatie flexibel, zorg voor voldoende begeleiders, en last but not least: Neem oordopjes mee! 

Gezamenlijke spellen zoals het standbeeldenspel, kleurenbingo en een quiz (roze/blauw) bleken succesvol. Tussen de gezamenlijke momenten boden we allerlei activiteiten aan waaruit kinderen zelf mochten kiezen: kleuren en knutselen, drummen op een heus drumstel, verkleedkleren, en het door Wim speciaal ontwikkelde spel Duckrace (muzikaal ganzenbord). 

Onze ervaringen zijn nu gebundeld in een gratis draaiboek. Dankzij de steun van het Nationaal Schoolontbijt en Stichting Kinderpostzegels stopt het project hier echter niet. Wat begon als probeersel in het dorpje Niekerk, gaan we nu uitbreiden naar Groningen en naar de rest van Nederland. 

We bedanken iedereen die ons hielp om in no time uit ons bescheiden jasje te groeien: de vrijwilligers Wietse de Haan, Max Kooi, Eric Zwiep, Metta Hofstra, Theo van der Laan en Sanne te Meerman, onze eigen huisfotograaf Joop van der Meer, Pieter de Boer (website), Elin Hondebrink, (flyers/omslagontwerp), partycentrum De Halte in Niekerk dat ons een schitterende locatie bood voor de testfeestjes, de basisscholen en leerkrachten die meewerkten, Edwin Rutten (Ome Willem), Corine van Helvoirt (PO-raad) en Koos Bijlsma (journalist Dagblad van het Noorden) die het project vanaf het allereerste begin toejuichten, de Speeltuincentrale Groningen en de Stichting Kinderopvang Stad Groningen voor het gratis beschikbaar stellen van locaties voor klassenfeestjes, en natuurlijk onze sponsoren Stichting Kinderpostzegels en het Nationale Schoolontbijt. Tenslotte zijn we alle ouders die enthousiast reageerden op ons initiatief erkentelijk. Zij gaven ons hoop dat het ideaal ‘ geen kind buiten de boot’ misschien wel haalbaar is.

Wat vinden kinderen van Klassenfeestjes?

Bron: RTL Nieuws (05-11-2018)

Verjaardagsfeestjes kunnen een heet hangijzer zijn: wie nodig je wel uit, en wie niet? Een onderzoeker van de Rijksuniversiteit Groningen stelt voor om ook af en toe de hele klas uit te nodigen, zodat niemand wordt buitengesloten. Wat vinden kinderen ervan?

Kinderfeest voor zeven vriendjes? Nee joh, voor de hele klas!

Bron: Algemeen Dagblad (5 november 2018)

Het leidt tot verdriet, woede en spanningen: kinderen die nooit worden uitgenodigd voor een kinderfeestje. Vandaag verschijnt een handboek met tips om het over een andere boeg te gooien. Als in elke klas één keer per jaar een leerling de verjaardag viert met de hele klas, krijgen alle kinderen in ieder geval elk schooljaar een uitnodiging.

Het begon jaren geleden spontaan, zonder verdere bijbedoelingen. Laura Batstra, onderzoeker en universitair hoofddocent aan de Rijksuniversiteit Groningen, besloot het kinderfeestje voor haar oudste zoon (inmiddels 14 jaar, toen in groep 3) over een andere boeg te gooien. Hij mocht de hele klas uitnodigen. Ze deden spelletjes in een buurthuis. ,,Er kwam een meisje naar me toe, helemaal opgetogen, dat ze voor het eerst een kinderfeestje had. Dat is me altijd bijgebleven.”

Kinderfeestjes, ze kunnen zo leuk zijn maar ook zo pijnlijk. Wie krijgt er een uitnodiging van welk kind? En vooral: wie niet? Ook voor ouders is het een ding, want die willen dolgraag dat hun kind erbij hoort. Maar er zijn tal van buitenbeentjes in basisschoolklassen, stelt Batstra. ,,Het zijn echt niet altijd kinderen die worden gepest. Soms vallen ze gewoon niet op en worden ze een beetje ‘vergeten’. Soms zijn het hele drukke of verlegen kinderen of spreken ze de taal niet.’’

Het afgelopen jaar experimenteerden Batstra en muziekleraar Wim Venema met het geven van klassenfeesten. Onderzoeker Marc Conradi evalueerde wat wel en niet werkt. Vandaag lanceren ze tijdens het Nationaal Schoolontbijt een handboek met tips voor ouders.

Klassenfeest laat buitenbeentje niet aan de zijlijn staan

Bron: Reformatorisch Dagblad (17-102-2017)
beeld ANP, Marcel van Hoorn

Organiseer één of twee keer per jaar een klassenfeest, zodat buitenbeentjes niet buiten de boot vallen. Die oproep doet Laura Batstra, onderzoekster en docent aan de Rijksuniversiteit Groningen (RUG), aan ouders van kinderen op de basisschool.

Kinderen zijn er soms weken mee bezig. Wie nodig ik uit voor mijn verjaardagsfeestje? Als een kind vijf klasgenoten mag kiezen, valt het stille meisje of die onhandelbare jongen snel af. Het gevolg: kinderen die altijd aan de zijlijn staan.

Volgens Batstra, hoofddocent orthopedagogiek aan de RUG, komt dit regelmatig voor. „Voordat ik docent werd, heb ik als behandelaar in de psychiatrie gewerkt. Daar kwam ik in aanraking met ouders die echt verdrietig waren dat hun kind nooit werd uitgenodigd voor een verjaardagsfeestje.”

Batstra, moeder van vier kinderen, organiseerde daarom met een kennis, muziekleraar Wim Venema, een paar jaar geleden op de verjaardag van haar zoontje een feest voor heel de klas. „Toen kwam er een meisje naar me toe. Ze was heel blij want ze had voor het eerst een uitnodiging gehad. Ik was blij voor het kind, maar het was ook heel pijnlijk.”

Naar aanleiding van dat voorval bedacht Batstra een project waarin ze ouders wil stimuleren om een paar keer per jaar een gezamenlijk klassenfeestje te organiseren. Vier klassen van basisschool Het Anker in Zuidhorn doen mee. Ouders die het zien zitten, organiseren op de verjaardag van hun kind een feest voor heel de klas. Ze krijgen daarbij hulp van Batstra en één of meer vrijwilligers. Een partycentrum in Niekerk (Groningen) heeft ruimte beschikbaar gesteld voor de feestjes.

„Door de gezamenlijke feestjes leren kinderen dat iedereen erbij hoort”, legt Batstra uit. „Ook de jongen die altijd stil in een hoekje zit of het meisje met wie je normaal niet snel zou spelen. Door het klassenfeest spreek ik met mijn kinderen over hoe je omgaat met buitenbeentjes. Daar hebben ze de rest van hun leven profijt van.”

”Marc Conradi onderzoekt wat het effect is van gezamenlijke feestjes op de sociale samenhang in een klas. Het onderzoek richt zich op de basisschool in Zuidhorn, maar ik roep ouders uit het hele land op om aan het experiment mee te doen. Samen met mijn vrijwilligers heb ik, op kosten van Stichting Kinderpostzegels, een draaiboek opgesteld dat ouders gratis kunnen opvragen.”

Batstra krijgt behalve veel lovende reacties ook kritiek op haar initiatief. „Sommige ouders zeggen dat je kinderen moet leren omgaan met teleurstellingen. Daar ben ik het in principe mee eens. Er is soms echter sprake van systematische uitsluiting waardoor kinderen volledig buiten de boot vallen. Dat gaat verder dan een teleurstelling.”

Volgens de Groningse onderzoekster is het ook niet de bedoeling dat kleinschalige kinderfeestjes worden afgeschaft. „Prikkelgevoelige kinderen hebben helemaal geen baat bij een groot feest. Die vliegen uit de bocht. Dat is tijdens een van de feestjes die ik organiseerde weleens gebeurd. Gelukkig hielp een vrijwilliger hem om weer rustig te worden. Daarom is de richtlijn: 1 vrijwilliger per 5 kinderen.”

„Het is de taak van ouders, leerkrachten en kinderen om in te schatten of de klas baat heeft bij een gezamenlijk feest. „Als de situatie het niet toelaat, moet je het vooral niet doen”, aldus Batstra. Wat ze vooral wil bereiken met het experiment is dat ouders zich ook gaan bekommeren om andere kinderen. „Ik vind het een heel zorgelijke trend dat ouders hun kinderen als prinsjes en prinsesjes zien en zich daarom niet bezighouden met het lot van andere kinderen. Ik hoop dat het project dat verandert.”

Max (10) viert zijn kinderfeestje met zijn hele klas

Niet worden uitgenodigd op een feestje, terwijl je dat wel had verwacht. Tweederde van de kinderen overkomt dat weleens.

Verdrietig
Een deel van die kinderen wordt daar verdrietig van, blijkt uit onderzoek van het Jeugdjournaal en onderzoeksbureau NoTies.

Jammer
En hoe jammer ook; het overkomt de meesten van jullie dus weleens. Toch lijken jullie het ook weer niet zo erg te vinden dat je dan maar de hele klas uitnodigt. Slechts 7% van de kinderen doet dit, blijkt uit ons onderzoek. De meeste kinderen (93%) nodigen alleen hun vrienden uit.

De hele klas uitnodigen
Toch denken deskundigen dat de hele klas uitnodigen wel een goed idee kan zijn. Want er zijn ook kinderen die echt nooit gevraagd worden voor een kinderfeestje.

Buitengesloten
Met een paar feestjes per jaar voor de hele klas, heeft iedereen feest en hoeft niemand zich buitengesloten te voelen. Onderzoekers gaan kijken of dit ook echt werkt.

Bron: Jeugdjournaal (15-10-2017)

Kinderfeestje met de hele klas: niemand voelt zich buitengesloten

Een nieuwe schooldag. Vol frisse moed wandel je naar de basisschool. Aangekomen op het schoolplein zie je dat een van je klasgenootjes enveloppen aan het uitdelen is: uitnodigingen voor zijn verjaardagsfeestje.

Het stapeltje uitnodigingen wordt steeds kleiner, terwijl je hoopt dat jij er ook nog eentje krijgt. Maar helaas, het klasgenootje slaat jou over en weer mag je thuisblijven, terwijl je klasgenootjes feest gaan vieren.

Voor veel kinderen is dit de realiteit, zegt universitair hoofddocent orthopedagogiek Laura Batstra van de Rijksuniversiteit Groningen. Daarom bedacht zij een project waarin ze ouders wil stimuleren om een paar keer per jaar een gezamenlijk klassenfeestje te organiseren.

Het begon allemaal met een kinderfeestje dat ze zelf organiseerde. Op het feestje kwam een meisje naar haar toe. “Ze was blij, want dit was haar eerste kinderfeestje ooit. Ik vond haar enthousiasme mooi, maar tegelijkertijd ook heel verdrietig.”

Vorige week is Batstra begonnen aan het experiment, met het verjaardagsfeestje van haar zoon Max. Al zijn klasgenootjes waren uitgenodigd.

Vier klassen op twee scholen in Groningen gaan klassikale verjaardagsfeestjes organiseren. “Ik zou het mooi vinden als in iedere klas een of twee keer per jaar zo’n feestje is, zodat er geen kinderen meer zijn die nooit een uitnodiging krijgen.”

Kinderpsycholoog Marjolijn van Loenhout snapt de gedachte. “Als het gaat om kinderen die zelden uitgenodigd worden, kan het zeker een positief effect hebben.” Maar er is volgens haar ook een keerzijde. “Je neemt wel bepaalde vaardigheden en leerpunten weg.”

Zo is er aan de ene kant het kind dat zelden of nooit uitgenodigd wordt. “Die zal toch echt moeten leren omgaan met tegenslag”, vertelt Van Loenhout. Aan de andere kant is er het kind dat het feestje geeft. “Die hoeft geen keuzes te maken en zal daar dus ook niks van leren.”

“Kinderen hebben ook een bepaalde klik met hun vriendjes natuurlijk. Het is dus lastig om die kinderen te dwingen tijd door te brengen met klasgenootjes waar ze niet zoveel mee hebben. Als volwassene nodig je ook alleen maar uit wie je op je verjaardag wil.”

Volgens Batstra is het geen probleem. “Mijn ervaring is dat kinderen juist blij zijn dat de hele klas er is en dat ze op school ook met iedereen kunnen napraten.”

Naast het sociale aspect is er ook nog de praktische kant van het organiseren van een groot klassenfeest. Wat doe je met ouders die het niet zo breed hebben? “Het hoeven geen dure feestjes te zijn. Als je met meerdere kinderen zo’n feestje organiseert, kun je de kosten al delen.”

Voor het experiment in Groningen is er wel een potje voor ouders die er qua kosten echt niet uitkomen. “Hierna hopen we dat de gemeente dit van ons over kan nemen.”

En dan zijn er nog allerlei andere zaken waar ouders aan moeten denken. “Je moet ervoor zorgen dat er altijd iemand is met een ehbo-diploma. Denk ook aan een extra setje kleding, want kinderen knoeien van alles. En hou ook rekening met kinderen die slecht tegen hun verlies kunnen, dus geen competitieve spelletjes.

Het klassenfeestjes-experiment van Batstra duurt nog tot het einde van het schooljaar.

Bron: NOS (15-10-2017)

Bijzonder project tegen buitensluiten kinderen: “Gelukkig heb ik nu ook een feestje”

NIEKERK/ZUIDHORN – Het is de nachtmerrie van veel ouders: alle kinderen uit de klas van zoon- of dochterlief uitnodigen voor het jaarlijkse verjaardagspartijtje. Zeker nu klassen tegenwoordig met grote regelmaat uit 25 en soms zelfs dertig kinderen bestaan. Dus wordt vaak de gulden middenweg gezocht en mag zoon of dochter voor zijn of haar verjaardag maximaal een x-aantal kinderen uitnodigen. Een stuk of acht is leuk en vaak ook al duur genoeg. Immers, we willen de kinderen wél vermaken. Middagje zwembad, bioscoopje of een gezellige dag in een pretpark zijn behoorlijke kostenposten.

Toch zorgt dit voor de nodige problemen, merkte universitair docente Laura Batstra een aantal jaren geleden per ongeluk. “Mijn oudste zoon was jarig en wij hadden de hele klas wel uitgenodigd”, vertelt ze. “Dat bleek een unicum te zijn. Op dat feestje kwam er een meisje naar me toe. Zij zei: ‘Gelukkig heb ik nu ook eens een feestje’.” Navraag leerde dat dezelfde kinderen altijd de uitnodigingen ontvangen en dat er dan dus ook een groep is die op geen enkel feestje komt. “En dat is pijnlijk voor die kinderen”, concludeert Laura, die nauw samenwerkt met muziekleraar Wim Venema. “Er is niets ergers dan dat kinderen buiten de boot vallen”, meldt Venema. “Zij hebben daaronder te lijden. Niet gevraagd worden voor feestjes kan voor kinderen heel gevoelig liggen. Door juist dat buitengesloten kind uit te nodigen kan je een verschil maken.” Het tweetal is daarop op zoek gegaan naar mogelijke oplossingen en naar middelen om onderzoek te doen daar deze mogelijkheden. Bij Stichting Kinderpostzegels werd een luisterend oor gevonden. Kinderpostzegels financiert het project dat uiteindelijk moet leiden naar een handleiding voor scholen en ouders om het ideale kinderfeestje te geven, waarbij niemand buiten de boot valt.

“Natuurlijk hebben wij de eerste lessen in de praktijk al geleerd”, vertelt Wim lachend. “Op het verjaardagsfeestje van mijn dochter kreeg zij opeens dertig cadeautjes van haar klasgenoten. Dat is natuurlijk volstrekt onnodig en overbodig. Wanneer ieder kind uit de klas–laten we zeggen- 2 euro inlegt heb je een geweldig groot cadeau, als het feestje met meer kinderen gehouden wordt blijft het voor alle partijen betaalbaar.”

Ook het geven van prijsjes aan winnaars is een grote ‘nee’ gebleken. “Sommige kinderen die geen prijsje kregen gingen door het lint”, vertelt Laura. “Ook al ging het om een klein waterpistooltje. Dat hebben we dus omgedraaid. Nu krijgt iedereen die af is bij een spel als stoelendans een spekje.”

Het zijn de praktische opstartproblemen waar je tegenaan loopt, weet Laura: “Een ander probleem is natuurlijk het in kaart brengen van deze problematiek. We kunnen het constateren en benoemen. Maar dan moeten we er nog iets mee doen. Vanuit mijn functie bij de Rijksuniversiteit Groningen wilde ik onderzoek doen naar én de mogelijkheden om de hele klassen bij feestjes te betrekken én de gevolgen voor de kinderen. Hebben buitengesloten kinderen echt baat bij een uitnodiging voor een verjaardagsfeestje? En wat zijn de gevolgen dan? Wordt een klas ook echt hechter of zijn er toch problemen die wij niet voorzien hadden. We willen een houvast creëren voor ouders en scholen. Een handleiding.” Samen met Wim heeft zij daarom een project opgezet waar vier klassen van twee scholen aan meedoen. “Wij vallen kinderen niet lastig met dit project en de vragen die wij hebben”, stelt Laura. “Daarom gaat onze onderzoeker Marc Conradi de leerkrachten interviewen. Dit doet hij voorafgaand aan het komende schooljaar -voordat het project van start gaat-, na de afzonderlijke feestjes en na afloop van het project. We hopen zo in kaart te brengen wat de gevolgen zijn als we alle kinderen bij het groepsproces betrekken en niemand wordt overgeslagen.”

Wim: “We bieden tijdens de feestjes een aantal activiteiten aan. Er zijn verkleedkleren, er is lego, een springkussen, kleurtafels, en kinderen kunnen hapjes maken en op muziekinstrumenten spelen. De kinderen mogen zelf weten wat ze doen, al halen we op een aantal momenten de groep bij elkaar om samen een activiteit te doen of een spelletje te spelen.” Laura vertelt dat de feestjes gedurende het project gerund gaan worden door een vaste groep mensen, die ook een logboek gaan bijhouden. “Dat logboek gaat ons hopelijk meer inzicht geven in de gang van zaken op de middagen zelf”, aldus Laura. “Het kan ons laten zien wat wel werkt op een feestje en wat een minder groot succes is. Die bevindingen worden vervolgens ook in het onderzoek gebruikt en maken straks deel uit van de handleiding.” De eerste paar ‘probeerfeestjes’ zijn dus inmiddels geweest en die verliepen zeer bemoedigend. “Behalve dan de al eerder geschetste ‘probleempjes’ die we tegenkwamen zijn de reacties zeer positief”, weet Wim. “We hebben kinderen gehoord die hebben gezegd dat ze nog niet eerder zo’n leuk feestje hebben gehad en na aandacht van de pers kwamen er vanuit heel Nederland vragen of het draaiboek al klaar was.” In september gaat het project echt van start en hopen Laura en Wim stappen te maken in het stoppen van buitensluiten van kinderen. Na afloop gaat Wim Venema de nu nog voorlopige handleiding afschrijven en aanbieden aan scholen en ouders die op een goede, leuke en kostenaantrekkelijke manier een knallend klassenfeest willen geven. “De handleiding komt gratis online te staan voor iedereen”, stelt Wim. “Zo wordt het geven van een geslaagd feestje voor grote groepen voor iedereen inzichtelijk.” Laura besluit: “Al wil dat niet zeggen dat we voor verplichte klassenfeestjes pleiten. Ook de kleine feestjes moeten zeker blijven.” Op de foto van Joop van der Meer het gekke bekkenmomentje tijdens een feestje in Partycentrum De Halte, met links op de foto vaste vrijwilliger Wietse de Haan.

NIEKERK – Partycentrum De Halte in Niekerk is bereid gevonden om het grote feestjesproject van Wim Venema en Laura Batstra te huisvesten. Opmerkelijk, omdat beide initiatiefnemers zelf uit Zuidhorn komen. De uitbaters van het partycentrum waren direct enthousiast over de plannen. Zowel Johan en Ineke Posthumus als Jan en Anneke de Haan werken graag mee aan het project. “Het is gewoon een goed idee”, stelt Johan Posthumus. “Zelf ken ik –en wie niet- ook kinderen die buitengesloten worden. Natuurlijk willen wij ons steentje bijdragen.” Alhoewel De Halte een commercieel bedrijf is, staat in deze het winstoogmerk niet voorop. “Zeker niet”, lacht Johan. “Wij worden hier niet rijk van. Integendeel zelfs. Maar dat hoeft ook niet. Het gaat hier om gecombineerde feestjes, waarbij ook meerdere kinderen tegelijk hun verjaardag kunnen vieren. Daarbij gaat het er juist om dat ook kinderen uit minder welvarende gezinnen kunnen deelnemen. Het mág juist niet te veel kosten. Bovendien, wat is geld waard als je aan het einde van de middag die blije gezichtjes ziet vertrekken? Dan is het wel betaald hoor!”

Bron: destreekkrant.nu (11 april 2017)

Kinderfeestjes waar elk kind welkom is

De Groningse Laura Batstra, universitair hoofddocent orthopedagogiek, ontmoette op een kinderfeestje van haar zoon een meisje dat nog nooit eerder op een feestje geweest was en zó blij was om het nu mee te maken. De blijdschap van het meisje plantte een zaadje bij Laura. Zij zocht naar een manier om geen enkel kind, al dan niet met een stoornis, meer buiten te sluiten op feestjes, en om tegelijkertijd volwassenen aan het denken te zetten over dit onderwerp. Het resultaat: een project om scholen en ouders te stimuleren een paar keer per jaar feestjes te geven voor de hele klas. Laura zelf gaf, samen met muziekdocent Wim Venema, de aftrap en organiseerde een kinderfeestje. Het werd een groot succes. Maar hoe regel je dit als school of ouders nou zelf? Hetkind-redacteur Joyce van den Bogaard sprak met Laura over haar plan en haar drijfveren.

Waar komt het idee vandaan en wat is jouw persoonlijke betrokkenheid hierbij?

‘Jaren geleden gaf ik een feestje voor de hele klas van mijn oudste zoon. Hij werd toen 7 of 8. Op dat moment vond ik dat vooral leuk voor hem. Tijdens dat feestje kwam er een meisje naar me toe: ‘Dit is mijn eerste feestje ooit en ik ben zo ontzettend blij dat ik mocht komen! Mijn broertje had vorig jaar zijn eerste feestje, en nu heb ik er ook één’. Dat meisje plantte het zaadje voor dit project, want ze is me altijd bij gebleven. Haar opgetogenheid was ontroerend en schrijnend tegelijk.’

Waarom dacht je aan klassenfeestjes?

‘In de huidige tijd zijn we erg geneigd om zowel problemen als oplossingen op het niveau van het individu te beschouwen. Dus als een kind geen aansluiting vindt in de klas, dan gaan we dat kind screenen op stoornissen als autisme, angst of ADHD. Vervolgens laten we allerlei interventies los op het kind en zijn ouders. Het nadeel van dit individuele diagnosticeren en behandelen is dat het de buitenbeentjes nog eens extra in een uitzonderingspositie plaatst. Terwijl de meeste kinderen niets liever willen dan ‘gewoon zijn’.  Het elegante van klassenfeestjes is dat het op een onopvallende manier iets doet voor kwetsbare kinderen. In mijn ogen valt er nog heel veel winst te behalen met initiatieven die de maatschappij toleranter en kindvriendelijker maken; er is alleen weinig oog voor die mogelijkheden omdat we zo gevangen zitten in het stoornisdenken.’

Kinderpostzegels stelt 15.000 euro beschikbaar. Waar gaat dit geld naar toe?

‘Om beleidsmakers er van te overtuigen dat het zinvol is om naast in individuele aanpakken ook te investeren in het optimaliseren van de context waarin kinderen opgroeien, hebben we ‘bewijs’ nodig. Om goed te kunnen evalueren of klassenfeestjes een manier zijn om sociale uitsluiting te verminderen, stellen we een senior onderzoeker aan met veel kennis en kunde op het gebied van dit type onderzoek. Verder gaat een deel van het geld naar de klassenfeestjes zelf, om in ieder geval gedurende het project de kosten voor ouders laag te houden. Na het project hopen we dat gemeenten inspringen voor gezinnen met een krappe portemonnee. Tenslotte is er geld nodig voor het ontwikkelen van de handleiding en voorlichtingsmateriaal, reiskosten, drukkosten, et cetera.’

Hoe is de reactie geweest van scholen en vooral ook ouders? Stuit je op veel weerstand?

‘Over het algemeen reageren mensen positief op het idee. Er zijn ook een paar reacties geweest van ouders die dit soort feestjes niet zien zitten. En dat hoeft natuurlijk ook niet. Klassenfeestjes moeten bij het kind en bij de ouders passen. Sommigen houden meer van kleinschalige verjaardagspartijtjes. Het gaat ons er ook niet om dat iedereen altijd de hele klas uitnodigt, maar dat het wat váker gebeurt.’

‘Een inclusief klassenfeestje organiseren kan daarnaast een manier zijn om ertussen te komen. Als een ‘buitenbeentje’ zélf het initiatief neemt, kan er ook iets positiefs ontstaan in de klas.’

Hoe ga je om met de weerstand waar je soms op stuit (‘Ik bepaal zelf wel of ik een feestje geef voor mijn kind’, etc.)

‘Meeveren. Een ieder bepaalt inderdaad voor zichzelf of het bij hem/haar en het kind past. En kleinschalige feestjes moeten natuurlijk ook blijven bestaan! Ik heb wel moeite met de stelling dat kinderen er hard van worden als ze gepest worden of buiten de groep liggen. Dat is bagatelliseren, ontkennen en wegkijken en dat moeten we in mijn ogen nou juist niet doen als volwassenen.’

Hoe zijn de reacties van de kinderen tot nu toe geweest?

‘Muziekdocent Wim Venema, de andere initiatiefnemer van dit project, en ik hebben inmiddels een paar keer proefgedraaid door klassenfeestjes te organiseren voor onze eigen kinderen. Deze feestjes waren een groot succes. ‘Het leukste feestje ooit,’ heb ik een paar keer gehoord.  Opvallend is dat de kinderen juist die  momenten waarop ikzelf in paniek dreigde te raken omdat het zo’n zooitje was, het allerleukst vonden. Volwassenen kijken toch anders tegen chaos aan dan kinderen.’

Hoe zouden anderen dit idee in hun eigen schoolpraktijk of omgeving kunnen organiseren? Wat is daarvoor nodig? Hoe kom je aan tijd, geld, ruimte?

‘Eén van de doelen van dit project is het schrijven van een handleiding voor het organiseren van klassenfeestjes. Hierin staan allerlei tips en ideeën. We hebben zelf bijvoorbeeld ondervonden dat het slim is om wedstrijden en winnen zoveel mogelijk te beperken. Als er prijzen te winnen vallen dan hebben sommige kinderen er veel moeite mee als ze die niet krijgen. Daarom geven wij nu bij een spel als stoelendans iedereen die af is een snoepje en mag de winnaar als beloning ranja uitdelen.’

‘In de te ontwerpen handleiding staan verder niet alleen ideeën voor spelletjes, knutselen en gezonde hapjes, maar ook hele praktische tips, zoals ‘zorg dat er tenminste één volwassene met een EHBO-diploma aanwezig is’ of ‘combineer de verjaardagen van drie kinderen die vlak na elkaar jarig zijn, zodat de kosten gedeeld kunnen worden en het betaalbaar blijft’. Overigens wordt deze handleiding na afloop van het project, in september volgend jaar, gratis ter beschikking gesteld aan ouders, scholen, gemeenten en andere geïnteresseerden. Dan is het onderzoek afgerond, zodat we daar ook iets over kunnen zeggen. en dan hebben we ervaring met ruim tien feestjes op basis waarvan we vast nog meer tips kunnen geven (ik leer althans met elk feestje nieuwe dingen). ‘

Hoe neem je ouders mee in dit verhaal? Is er misschien ‘voorlichtingsmateriaal’?

‘Dat komt er zeker aan. Het doel van dit project is niet alleen het organiseren van de feestjes op de deelnemende scholen, maar vooral ook het verspreiden en propageren van het idee in Nederland. In Scandinavië is het uitnodigen van de hele klas veel meer gemeengoed, met de gedachte erachter om sociale uitsluiting te voorkomen en kinderen al op jonge leeftijd te leren dat iedereen erbij hoort.’

En dan over uitsluiting/buitensluiten als onderwerp: hoe heftig kan het effect hiervan zijn op kinderen en wat kunnen we dus voorkomen hiermee?

‘Er zijn kinderen die graag op zichzelf zijn. Hen moeten we niet dwingen om tegen hun zin in sociaal te gaan doen. Maar er zijn ook kinderen die tegen hun wil buiten de groep liggen, die eronder lijden. Iedereen wil wel een makkelijk kind over de vloer hebben, maar een huilerig jongetje, een druk meisje of een verwaarloosd en beetje viezig kind worden niet vaak uitgenodigd. Juist deze kinderen hebben echter steun vanuit hun omgeving nodig.’

‘Ik heb niet de illusie dat een paar feestjes het leven van buitenbeentjes drastisch om kunnen gooien. Wat ik wel hoop te bereiken is dat we met een dergelijk project volwassenen aan het denken kunnen zetten. We kunnen allemaal iets doen voor kinderen die moeilijk zijn of het moeilijk hebben.’

Bron: Het Kind (21 maar 2017)

 

Geen kind meer buitengesloten bij Groningse kinderfeestjes

In bijna elke klas zijn ze te vinden. Kinderen die buiten de boot vallen. Als klasgenoten hun verjaardagsfeestje vieren, zijn zij er stelselmatig niet bij. Dat geeft veel verdriet.

Kinderen die nooit een uitnodiging krijgen als klasgenoten een verjaardagsfeestje vieren, kunnen hieronder zeer gebukt gaan, zegt universitair hoofddocent orthopedagogiek Laura Batstra van de Rijksuniversiteit Groningen. Met anderen zet ze daarom een project op touw om scholen en ouders te stimuleren om twee- tot driemaal per jaar klassenfeestjes te organiseren. Bij die gelegenheid worden de verjaardagen van meerdere kinderen in de klas gevierd. Iedereen is welkom. Op voorhand wordt geen enkel kind buitengesloten.

Voor dit bijzondere project sleepte Batstra subsidie in de wacht van Stichting Kinderpostzegels. Deze bijdrage van 15.000 euro maakt het mogelijk om komend schooljaar in vier klassen op twee scholen in de provincie Groningen een proef te doen met deze klassikale verjaardagsfeestjes. Volgens Batstra zitten er helaas in iedere schoolklas kinderen die, wat zij noemt, buiten de groep liggen. Dat kan komen doordat ze lichamelijk beperkt zijn. Maar ook doordat ze sociaal onhandig zijn, gebrekkig Nederlands spreken of omdat de ouders arm zijn.

Bij de groep horen

Buiten de groep vallen en er niet bij horen is volgens haar een van de ergste dingen die een kind kan overkomen. Ook ouders lijden hieronder. Als deskundige hulpverlening wordt ingeschakeld, wordt het anders zijn van het kind door de individuele aanpak extra benadrukt. ,,Dat is nu juist wat je niet wil’’, zegt zij.

Het uitnodigen van de hele klas voor kinderfeestjes is volgens Batstra in Scandinavische landen al gemeengoed. Zij noemt het een leuke en vooral onopvallende manier om te voorkomen dat er kinderen zijn die nooit een feestje hebben. ,,Als drie of vier kinderen samen een feesje geven, heeft dit als voordeel dat de kosten kunnen worden gedeeld. Daardoor wordt het voor iedere ouder betaalbaar.’’

Klassenfeestjes

Batstra organiseert de proef op twee Groninger scholen in samenwerking met muziekbureau Wim Venema uit Zuidhorn en onderzoeker Marc Conradi. ,,Promovendi van Batstra en gevorderde leerlingen van Venema werken samen bij de praktische uitvoering van de klassenfeestjes.’’ De feestjes vinden plaats bij partycentrum De Halte in Niekerk die bijvoorbeeld beschikt over springkussens. Die komen bij zulke gelegenheden van pas.

Een deel van de kosten voor het organiseren van de feestjes tijdens het proefproject wordt gedekt uit de subsidie die is verstrekt. ,,Dankzij deze subsidie zijn ouders hieraan wat minder geld kwijt.’’

Plek voor iedereen

Gedurende de proef interviewt Conradi de leerkrachten die erbij betrokken zijn, om zicht te krijgen op het effect van klassenfeestjes op ‘buitenbeentjes’. Maar ook om te zien of de gezamenlijke verjaardagspartijtjes van invloed zijn op de verhoudingen en sfeer binnen de klas. De onderzoekers vallen kinderen niet lastig met vragen. ,,Kinderen moet je hiermee niet belasten’’, meent Batstra.

Onderdeel van de proef is het maken van een handleiding met tips voor scholen en ouders hoe voorbereiding en uitvoering van klassenfeestjes kan worden aangepakt. ,,We hopen dat de handleiding ouders zal inspireren om af en toe met andere ouders een verjaardagsfeestje te geven voor de hele klas’’, zegt Batstra. Ze ziet een rol weggelegd voor gemeenten om dit te stimuleren. ,,Zo geven we onze kinderen het goede voorbeeld en werken we aan een sociale samenleving waarin plek is voor iedereen.’’

Inmiddels zo’n vijf jaar geleden kwam Batstra op het idee om verjaardagsfeestjes van kinderen op een andere leest te schoeien. ,,Toen één van mijn zoons 6 of 7 werd, besloot ik voor zijn verjaardag de hele klas uit te nodigen. Dat leek me vooral leuk voor hem. Opgetogen zei toen een meisje uit zijn klas tegen mij: ‘Dit is mijn eerste feestje. Ik ben zó blij!’ Dat blije gezicht is me altijd bijgebleven.’’

Bron: www.dvhn.nl (20 maart 2017)